Diyarbakır

Otoczony niemal sześcioma kilometrami murów z czarnego bazaltu Diyarbakır wznosi się nad Tygrysem w sercu Górnej Mezopotamii. Fortyfikacje — pod względem długości ustępujące jedynie Wielkiemu Murowi Chińskiemu — zostały wpisane przez UNESCO na listę razem z tarasowymi Ogrodami Hevsel, które żywią miasto od tysięcy lat. Spacer po murach o zachodzie słońca, z rozpościerającą się w dole doliną rzeki, to najlepsze możliwe wprowadzenie we wschodnią Turcję.

Wewnątrz murów stare miasto tworzy gęstą plecionkę dziedzińców i krytych bazarów. Wielki Meczet (Ulu Cami), wzniesiony w XI wieku na miejscu znacznie starszego kościoła, należy do najstarszych w Anatolii, a jego kolumnowy dziedziniec wykorzystuje ponownie rzymski i bizantyjski kamień. Nieopodal odrestaurowany ormiański kościół Surp Giragos i syryjski prawosławny Meryem Ana świadczą o wielu wspólnotach, które nazywały to miasto domem.

Diyarbakır jest też kulturalną stolicą tureckiego Kurdystanu i ta tożsamość jest tu wszędzie: w języku na ulicy, w dźwiękach sazu dobiegających z herbaciarni, w warsztatach kotlarskich i na polach arbuzów wzdłuż rzeki. Osobną atrakcją jest miejscowa kuchnia — kaburga dolması (faszerowane żeberka jagnięce), pikantny kebab z wątróbki i gęste, kwaśne gulasze meftune, podawane w wykładanych kaflami dziedzińcach restauracji.

Diyarbakır włączamy do naszych wycieczek po tureckiej Mezopotamii, zwykle w parze z Mardinem i górą Nemrut. Najlepsze pory to wiosna i jesień — latem na równinie mezopotamskiej temperatura regularnie przekracza 40°C.